Budama ne yaptığını bilmeyen ağaç işçilerinin bir uygulamasıdır.

 Eğer ne yaptıkları bilinseydi tutuklanmaları gerekirdi. ABD nin büyük kentlerinin çoğunda budama yasalara aykırıdır.

Bu taş devrinden kalma bir uygulamadır.

Bunu yapan kişilerin bazıları doğru yaptıklarına inanıyorlar ancak yanlıştır. Ağaç işçilerinin bunu yaptığını görürseniz bilin ki bu hatalıdır.

Bazıları ile konuştum ve neden yanlış olduğunu açıklamaya çalıştım. Verdikleri tek cevap şu oldu. “Biz bunu her zaman yaparız.” Bu hatayı o kadar uzun süredir yapıyorlar ki doğru olduğunu düşünüyorlar. Detaya girebilirim ama ISA zaten açıklamış. Uluslarası Ağaçlandırma Derneği nin  bu konudaki açıklamaları aşağıdadır.

Budama Neden Ağaçlara Zarar Verir

Ana dalların budanması bilinen belki en zararlı budama tekniğidir. Ancak bu zararlı etkileri anlatan 25 yıllık literatür ve seminerlere rağmen ana dal budaması yaygın bir uygulama olarak devam etmektedir. Bu broşür bu tekniğin neden kabul edilebilir olmadığını açıklamakta ve daha iyi alternatifler sunmaktadır.

 

Ana Dal Budaması Nedir

Ağaç dallarının ayrım gözetmeksizin  gövdeye veya yan dallara kadar kesilmesidir. Buradaki yan dallar  kesiklerini koruyabilecek derecede büyümemiş yan dallardır. Bu uygulamalar için kullanılan başka isimler “kafa kesme” “uç alma” şapkalık yapma” “yuvarlama”.

Ana dal budaması için gösterilen en yaygın sebep ağacı küçültmektir. Ev sahipleri genellikle ağaçlarının mülkleri için fazla büyüdüğünü düşünürler. İnsanlar uzun ağaçların bir tehlike oluşturduğunu düşünürler. Ancak ana dal budaması yükseklik azaltma için elverişli bir yöntem değildir ve kesinlikle tehlikeyi azaltmaz. Uzun vadede bir ağacı daha tehlikeli hale getirir.

 

Ana Dal Budaması Ağaçları Strese Sokar

Ana dal budaması genellikle bir ağacın yaprak veren tepe bölgesinin %50 ile %100 arasındaki bir oranı ortadan kaldırır. Yyapraklar bir ağacın besin kaynağıdır. Onları ortadan kaldırmak kısa süreli bile olsa ağacı aç bırakır. Budamanın oranı bir tür hayatta kalma mekanızmasını tetikler. Ağacın uyuyan filizlerini harekete geçirir ve her kesiğin altında bir çok filizi acilen büyümeye zorlar. Ağaç bir dizi yeni yaprağı olası en kısa sürede çıkarmak zorundadır. Eğer bir ağacın bunu yapmak için depolanmış enerji rezervi yoksa ciddi biçimde zayıf düşer ve ölebilir.

Stresli bir Ağaç böcek ve hastalık yayılmalarına karşı daha hassatır. Geniş açık budama yaraları ağacın özünü ve özsuyunu mikrop kapmaya açık bırakır. Ağacın yaralarını istilaya karşı kimyasal anlamda savunacak yeterli enerjisi olmayabilir ve bazı böcekler ağaçların saldığı kimyasal sinyallere gelirler.

 

Ana Dal Budaması Çürümeye Yol Açar

Budama kesiği yapmak için tercih edilen bölge dalın bağlı olduğu noktada dal boynunun  biraz ötesindedir. Ağaç biyolojik olarak bu tür yarayı kapatmak için gerekli donanıma sahiptir. Yeter ki ağaç sağlıklı olsun ve yara çok büyük olmasın. Yan dallarda uzunlamasına yapılan kesikler ağacın kapatamayacağı kovuk-güdükler yaratır. Açıkta kalan ağaç dokuları çürümeye başlar. Normalde bir ağaç  çürümekte olan dokuları izole edebilir. Ancak çok az ağaç ana dal budamasının oluşturduğu çok sayıda ciddi yarayı savunmayı başarabilir. Bu şekilde çürük organizmaları  dallar boyunca ilerleyecek bir yol bulmuş olurlar. 

 

Ana Dal Budaması Güneş Yanığına Yol Açabilir.

Bir ağacın tepe dalları gün ışığı emmek için binlerce yaprak üretir. Yapraklar ortadan kalkınca  kalan dallar ve gövde aniden yüksek seviyede ışık ve ısıya maruz kalır. Sonuç ağaç kabuğunun altındaki  dokuların güneş yanığına yol açması, tümör oluşumuna,  ağaç kabuğunun çatlamasına ve hatta dalların ölümüne yol açabilmesidir.

Ana Dal Budaması Tehlike Yaratır

Bir ağacın her budama kesiğinin altında pek çok filiz vermesine, pek çok sürgün vermesine yol açan hayatta kalma mekanızması ağaca pahalıya mal olur. Bu sürgünler eski dalların yüzeyinin yanındaki gözlerden gelişir.  Üst üste binen dal dokularının yuvasında gelişen normal dalların tersine bu yeni sürgünler sadece ana dalların en dış katmanlarına yerleşirler.

 

Yeni Sürgünler çabuk büyürler bazı türlerde yılda 8 metreye kadar çıkarlar. Ne yazıkkı bu sürgünler özellikle rüzgarlı havalarda kırılma eğilimi gösterirler.

Burdaki ironi şudur . Amaç ağacın yüksekliğini daha güvenli hale getirmek için azaltmakken eskisinden daha tehlikeli hale gelir.

 

ANA Dal Budama Ağaçları Çirkinleştirir.

Bir ağacın doğal dallanma yapısı biyolojik bir harikadır. Ağaçlar bir dizi şekil ve büyüme alışkanlığı oluştururlar, hepsin amacı yaprakalarını güneşe yönlendirmektir. Ana dal budaması dal uçlarını ortadan kaldırır onu yerine çirkin güdükler bırakır.

Ana dal budaması ağacın doğal şeklini yok eder. Yaprakları olmaksızın(yumuşak iklimlerde yılın 6 ayına kadar ) ana dalı budanmış bir ağaç sakatlanmış ve şekilsizleşmiş görünür. Yapraklarla zarafetten yoksun yoğun bir yaprak topuna döner. Ana dalı budanmış bir ağaç bir daha asla tam olarak doğal formuna kavuşamaz.

Ana Dal Budaması Pahalıdır.

Üst budama maliyeti kesimi yapan caniye ödenen parayla sınırlı değildir. Eğer ağaç hayatta kalmayı başarırsa tekrar budanması gerekcektir. Ya yeniden boyunun kısaltılması gerekecek veya fırtınanın verdiği zararın temizlenmeSi gerekecektir. Eğer ağaç ölürse bu sefer de ağacın ortadan kaldırılması gerekir.

Ana dal budaması son derece maliyetli bakım isteyen bir işlemdir ve bazı gözükmeyen maliyetleri vardır. Bunlardan biri emlak değerindeki azalmadır. Sağlıklı bakımlı ağaçlar bir gayrimenkulün değerine %10 ile %20 arasında katkıda bulunurlar. Şekilsiz üstü budanmış ağaçlar ise masraf kapısı olarak görülürler.

 

Ana dal budaması yapılmış ağaçların bir diğer maliyeti ise cezai sorumluluktur. Ana dalı budanmış ağaçlar çabuk kırılır ve tehlike yaratabilirler. Ana dal budaması kabul edilemez bir uygulama kabul edildiğinden budanmış bir ağacın dallarının kopmasıyla oluşacak bir zarar ziyan mahkemede ihmalle cezalandırılabilir.

Anadal budamasına alternatif yöntemler.

Bazen bir ağacın yüksekliğinin veya genişliğinin azaltılması gerekebilir. Altyapı hatlarına yer açmak buna bir örnektir. Bunu yapmak için tavsiye edilen teknikler vardır. Eğer olabilirse dallar çıkış  yönlerine  doğru eğilebilirler. Eğer dalın kısaltılması gerekiyorsa. O kanaldaki son dal rolünü üstlenecek bir dalı bırakarak kesilmelidir. 

Önemli bir kural kesilen dalin çapının en az üç te biri  genişliğinde  bir dal bırakarak kesilmelidir.

Bu dal kısaltma yöntemi ağacın doğal şeklini korumasına yardımcı olur. Eğer geniş kesikler varsa, ağaç bunları kapatamayabilir. Ve yaraları izole edemeyebilir. Bazen en iyi çözüm ağacı oradan kaldırmak ve bulunduğu yere daha uygun olan bir bitki türü dikmektir.

Bir ağaçlandırma uzmanı çalıştırmak.

Büyük ağaçları budamak tehlikeli olabilir. Eğer budamak yüksekte çalışmayı gerektiriyorsa veya elektrikli ekipman kullanmayı gerektiriyorsa en iyisi bir uzman çalıştırmaktır. Uzman ağaçlarınızın görüntü, sağlık ve emniyetini iyileştirmek için gerekli olan budama türüne karar verebilir. Profesyonel bir ağaç uzmanı eğitimli bir ekiple, gerekli emniyet ekipmanı ve sigortalı olarak size hizmet verebilir.

 

Bir Uzman Seçerken Dikkat edilmesi gerek hususlar.

1-Uluslar arası Ağaçlandırma Derneği(ağaç bakımı endüstrisi derneği- Amerikan danışman ağaç uzmanları derneği)  gibi profesyonel kuruluşlara üyelik

 

Bu tür sertifikalar  ağaç uzmanın en sok teknikler ve bilgi konusundaki istekliliğini ortaya koyar.

2-ISAF ağaç uzmanı sertifikasyonu : sertifikalı ağaç uzmanları ağaç bakımının tüm yönlerini kapsayan yoğun sınavlardan geçmiş deneyimli profesyonellerdir.

3- Sigorta Belgesi

4- Referans Listesi(Bu referansları aramaktan çekinmeyin)

5- Ana dal budaması reklamı yapan ağaç işleri şirketlerinden uzak durun zira bilgili ağaç uzmanları bunun ağaçlara zarar verdiğini ve kabul edilebilir bir uygulama olmadığını bilirler.

6- Arılanmış ağaçların gelişebilmesi için destek tahtası kullanın. Bu destek tahtaları ağaçlara zarar verebilir. Onların kullanımını sadece  taşınacak ağaçlarda kullanımla sınırlandırılmalıdır.